Komisioni Europian ka ndarë fonde për Shqipërinë, Malin e Zi dhe Maqedoninë e Veriut si pjesë e Planit të Rritjes për Ballkanin Perëndimor. Këto pagesa bëhen në faza të ndryshme dhe janë të lidhura me ecurinë e reformave që vendet e rajonit ndërmarrin për përafrimin me standardet e Bashkimit Europian.

Shqipëria përfiton 99.3 milionë euro për kestin e parë, nga të cilat 46.2 milionë euro do të derdhen direkt në buxhetin e shtetit, ndërsa pjesa tjetër do të financojë projekte strategjike përmes Kornizës së Investimeve për Ballkanin Perëndimor.

Edhe Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut do të marrin këste të reja: përkatësisht 8.1 milionë euro dhe 16 milionë euro, të ndara ndërmjet buxheteve kombëtare dhe investimeve infrastrukturore.

Projektet që do të mbështeten përfshijnë fusha si transporti i qëndrueshëm, energjia e pastër, dixhitalizimi dhe zhvillimi i kapitalit njerëzor. Fondet do të menaxhohen në bashkëpunim me partnerët e rajonit dhe institucionet financiare ndërkombëtare.

Qëllimi i kësaj pakete financiare është të përshpejtojë rritjen ekonomike në Ballkanin Perëndimor dhe të afrojë më tej vendet e rajonit drejt integrimit në BE. Plani i Rritjes do të mbulojë periudhën deri në vitin 2027 dhe pritet të ofrojë 2 miliardë Euro grante dhe 4 miliardë Euro kredi për gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor.

Mijëra qytetarë, mes tyre veteranë të UÇK-së dhe mbështetës të tyre nga e gjithë Shqipëria e Kosova, u mblodhën paqësisht këtë të premte në Sheshin Skënderbej për të protestuar kundër Gjykatës Speciale në Hagë.

– Advertisement –

Protesta e zhvilluar e 17 tetorit në zemër të kryeqytetit shqiptar mori vëmendje të gjerë nga mediat ndërkombëtare, të cilat raportuan për thirrjet e protestuesve për drejtësi dhe kundërshtimin ndaj, sipas tyre, “gjykimeve të padrejta” ndaj ish-drejtuesve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Mediat ndërkombëtare si Associated Press, Washington Post, The Telegraph.

Përmes pankartave, thirrjeve dhe fjalimeve publike, protestuesit shprehën mbështetjen e palëkundur për ish-krerët e UÇK-së që po përballen me drejtësinë në Hagë, duke e konsideruar procesin si të njëanshëm dhe politikisht të motivuar.

Kreu i PD, Sali Berisha, i ka bërë thirrje Urdhri të Mjekut që të t’ia heqë diplomën e mjekut Presidentit të Republikës Bajram Begajt. Ai tha se Urdhri i Mjekut duhet të tregojë integritet, pasi Begaj ka turpëruar postin e Presidentit.

“Bajrami peng i aferave korruptive. Është një skllav në duart e Ramës dhe xhepave të tij. Shkon firmos merr para në borderonë private. I bëj thirrje urdhërit të mjekut t’ia heqë menjëherë diplomën. Sepse turpërim më të madh se ky nuk ka.

Kjo është vetëm kur je në Shpellën e Ramës në klanet.

Të paktën urdhri i mjekut duhet të tregojë integritet dhe ta përjashtojë si të padenjë për këtë akt që ka kryer. Unë e ftoj pra të reflektojë në qoftë se i ka ngelur qoftë edhe një kuant i integritet njerëzor të largohet nga ajo detyrë, sepse ka turpëruar në mënyrë skandaloze.”, tha Berisha.

Artikulli i plotë i La Repubblica:

Është vetëdorëzuar në policinë e Gjirokastrës njeriu i kërkuar për vrasjen e Edoardo Sarchit, sipërmarrësit 44-vjeçar të ndërtimit që humbi jetën nga një plumb në Shqipëri, mbrëmjen e 26 shtatorit.

Bëhet fjalë për Kamber Sulçajn, një 48-vjeçar që kërkohej nga policia që prej 29 shtatorit si autor i dyshuar i vrasjes dhe që, sipas hetimeve, kishte pasur një grindje me sipërmarrësin dhe bashkëpunëtorët e tij. Aktualisht, policia po e merr në pyetje.

Një nga hipotezat për motivin ende e pakonfirmuar nga autoritetet shqiptare është ajo e një debati të ashpër midis katër personave për dritat e makinave, që ndriçonin natën në errësirën e fshatit.

Por dinamika e vrasjes mbetet ende e paqartë, sidomos duke marrë parasysh shumën e madhe të parave, armët e shumta dhe pajisjet e gjetura në shtëpinë e Sulçajt, që nxisin dyshimet për një vrasje me porosi, një skenar krejt i ndryshëm nga ai i një krimi të kryer në gjaknxehtësi.

Akuzat ndaj tij janë: “vrasje në rrethana të tjera rënduese”, “mbajtje dhe prodhim të paligjshëm armësh, eksplozivësh dhe municionesh”, si dhe “prodhim e shitje të lëndëve narkotike”.

Mbrëmjen e ngjarjes, Edoardo Sarchi, bashkë me ortakun e tij Eqerem Braçe dhe dy djemtë e këtij të fundit, ishin nisur për gjueti në zonën e Dilanit, në Tepelenë, rreth 200 kilometra nga Tirana.

Sipas hetimeve, Sulçaj, pas një debati të ashpër, ka qëlluar me armë zjarri me fishekë të plotë drejt Sarchit, ortakut të tij dhe dy djemve — por edhe drejt automjeteve të tyre.

Plumbat kanë kapur vetëm Sarchin, baba i dy fëmijëve, i martuar dhe sipërmarrës i njohur në sektorin e ndërtimit në zonën e Vareses, në Itali. Ai ishte pronar i kompanisë “Tegola Edilcentro”, themeluar tridhjetë vjet më parë nga xhaxhai i tij.

Fillimisht, policia kishte sekuestruar dy automjetet dhe kishte marrë në pyetje për gati 12 orë tre personat që ndodheshin me Sarchin atë mbrëmje, si edhe një person të katërt. Të gjithë u lanë të lirë më pas për mungesë provash.

Sulçaj ka dorëzuar pushkën e gjuetisë me tytë të gdhendur, me të cilën dyshohet se ka qëlluar ndaj Sarchit, si edhe lejen për mbajtjen e armës.

Ekspertët e seksionit për hetimin e krimeve të rënda pranë Drejtorisë së Policisë së Gjirokastrës kanë kryer procedurat për kërkesën e arrestit me burg, të cilin gjykata e kishte urdhëruar në mungesë.

Sulçaj, banor i fshatit Mesaplik, në Vlorë, dyshohet se ka qëlluar pikërisht me atë pushkë gjuetie me tytë të gdhendur ndaj Sarchit.

Bashkimi Evropian nisi të zbatojë më 12 tetor sistemin e ri të Hyrje-Daljes (EES), pas disa vitesh zvarritje të procesit. Sipas këtij sistemi, 29 vendet që përbëjnë Zonën Shengen do të regjistrojnë të dhënat biometrike të të gjithë udhëtarëve jashtë BE-së, si fotografinë e fytyrës dhe shenjat e gishtave, sa herë që hyjnë ose dalin nga kufiri. Qëllimi i kësaj mase është të përmirësohet siguria, të identifikohen shkelësit e afateve të qëndrimit dhe të thjeshtohen procedurat e kontrollit kufitar.

Reforma prek si udhëtarët pa vizë, ashtu edhe ata me viza afatshkurtra. Gjatë hyrjes së parë, rojet kufitare do të mbledhin dhe ruajnë të dhënat për tre vjet, ndërsa në kalimet e mëvonshme procedura do të jetë më e shpejtë. Ata që kanë pasaportë biometrike do të mund të përdorin pajisje automatike të posaçme, që do të konfirmojnë të dhënat dhe do të llogarisin ditët e mbetura të qëndrimit. Për ata pa pasaportë biometrike, të dhënat do të mblidhen manualisht.

Për arsye sigurie, vetëm autoritetet përgjegjëse për kufijtë, vizat, emigracionin, policinë dhe Europolin do të kenë akses në të dhënat personale. Megjithatë, në kushte të rrepta, të dhënat mund të transferohen në vende të tjera (brenda ose jashtë BE-së) ose në organizata ndërkombëtare (si OKB, Organizata Ndërkombëtare për Migracionin apo Kryqi i Kuq Ndërkombëtar), për qëllime rikthimi ose hetimesh.

Megjithatë, vendosja e këtij sistemi ka krijuar konfuzion me një skemë tjetër, ETIAS (Sistemi Evropian për Informacionin dhe Autorizimin e Udhëtimit), i cili ende nuk ka nisur zbatimin. ETIAS do të funksionojë si një autorizim udhëtimi për vizitorët nga vende që nuk kanë nevojë për vizë, si SHBA, dhe do të kushtojë 20 euro. Edhe pse nisja e tij është planifikuar për fundin e vitit 2026, dhjetëra faqe të rreme tashmë po ofrojnë këtë shërbim, duke përfituar nga padituria e udhëtarëve.

Shoqata britanike e udhëtimeve, ABTA, ka paralajmëruar se qytetarët që përpiqen të “aplikojnë” për ETIAS janë aktualisht në rrezik mashtrimi, si financiarisht ashtu edhe në aspektin e të dhënave personale. Disa përdorues të mashtruar kanë raportuar se kanë paguar shuma të konsiderueshme për “kompani” fiktive, që premtonin përshpejtimin e procedurave. Autoritetet e BE-së kanë sqaruar se askush nuk ka nevojë të aplikojë për momentin dhe se, kur të hyjë në fuqi ETIAS, do të ketë vetëm një faqe zyrtare të Komisionit Evropian për aplikimet.

Megjithëse Sistemi i Hyrje-Daljes ka nisur, jo të gjitha pikat kufitare dhe hyrëse janë aktivizuar. Mekanizmi pritet të jetë plotësisht funksional deri më 10 prill 2026. Deri atëherë, vulosja tradicionale e pasaportave do të vazhdojë si zakonisht.