Çmimet e perimeve në tregjet vendase vijojnë të mbeten në nivele të larta, pavarësisht disa uljeve të fundit që raportohen nga tregtarët. Në pamje të parë, këto lëvizje mund të krijojnë idenë e një lehtësimi për konsumatorët, por realiteti në xhepin e qytetarëve tregon të kundërtën -Perimet bazë mbeten të shtrenjta dhe gjithnjë e më pak të përballueshme.
Tregu funksionon në një logjikë që ngre pikëpyetje serioze mbi mënyrën e formimit të çmimeve. Nga njëra anë, kemi produkte vendase, që teorikisht duhet të jenë më të lira për shkak të kostove më të ulëta të transportit dhe furnizimit. Nga ana tjetër, edhe produktet e importit shiten me çmime të ngjashme ose shpesh më të larta. Ky uniformitet në çmime, pavarësisht origjinës së produktit, ushqen dyshimet për mungesë transparence dhe për marzhe fitimi që nuk justifikohen lehtësisht.
Të dhënat konkrete nga tregu tregojnë për ulje të pjesshme:
- Domatja kokërr e vogël ka zbritur nga 760 në 700 lekë/kg
- Domatja kokërr e madhe nga 450 në 325 lekë/kg
- Speci nga 460 në 400 lekë/kg
- Kastraveci nga 250 në 200 lekë/kg
Por këto “ulje” mbeten relative. Kur një produkt zbret nga një nivel shumë i lartë në një nivel thjesht pak më të ulët, efekti real për konsumatorin është minimal. Në terma praktikë, familjet vazhdojnë të paguajnë shuma të konsiderueshme për produkte bazë të shportës ushqimore.
Problemi thellohet nga mungesa e një mekanizmi efektiv kontrolli dhe monitorimi të çmimeve. Institucionet përgjegjëse duket se kanë një rol të kufizuar në mbikëqyrjen e tregut, duke lënë hapësirë për abuzime të mundshme. Në një ekonomi tregu, çmimet përcaktohen nga oferta dhe kërkesa, por kjo nuk përjashton nevojën për transparencë dhe rregulla të qarta loje.
Në mungesë të këtyre elementeve, perceptimi publik është se qytetarët janë përballë një tregu ku “uljet” shpesh janë më shumë formale sesa reale, ndërsa barra financiare mbetet e njëjtë. Dhe kur produktet bazë si domatja, speci apo kastraveci kthehen në kosto të ndjeshme për buxhetin ditor, atëherë çështja nuk është më thjesht ekonomike—por sociale.
Në fund, pyetja që mbetet është e drejtpërdrejtë: a kemi të bëjmë me një treg që funksionon normalisht, apo me një realitet ku mungesa e kontrollit dhe transparencës po përkthehet në kosto më të larta për qytetarët?
