Shqipëria mes dy realiteteve demografike
Çfarë tregojnë të dhënat e INSTAT për migrimin e brendshëm
Të dhënat e fundit nga INSTAT mbi vendlindjen dhe vendbanimin aktual të qytetarëve zbulojnë një realitet domethënës për lëvizjen e brendshme të popullsisë në Shqipëri. Krahasimi mes qarkut ku qytetarët kanë lindur dhe atij ku jetojnë sot nxjerr në pah një ndarje të qartë: disa qarqe mbeten thellësisht autoktone, ndërsa të tjerat janë shndërruar në magnetë të fortë të migrimit të brendshëm.
Qarqet më autoktone
Në krye të renditjes qëndron Kukësi, ku 93.3% e banorëve kanë lindur në të njëjtin qark. Kjo shifër e bën Kukësin zonën me lëvizshmërinë më të ulët të brendshme në vend, duke ruajtur një strukturë demografike të qëndrueshme, pavarësisht emigrimit jashtë vendit.
Pas tij renditen:
- Shkodra – 90.6%
- Korça – 86.3%
- Elbasani – 84.8%
- Gjirokastra – 83.9%
- Fieri dhe Dibra – mbi 80%
Këto qarqe, kryesisht jashtë boshtit Tiranë–Durrës, vazhdojnë të ruajnë popullsinë vendase, me lëvizje të kufizuar të brendshme.
Zona në tranzicion
Në një nivel të ndërmjetëm pozicionohen:
- Berati – 76.3%
- Vlora – 76.3%
- Lezha – 75.1%
Këto shifra tregojnë një ekuilibër mes qëndrueshmërisë dhe zhvendosjes, ku një pjesë e popullsisë mbetet, ndërsa një tjetër migron drejt qendrave më të mëdha urbane.
Qarqet magnet
Në fund të renditjes qëndrojnë dy qarqe që përfaqësojnë realitetin e kundërt:
- Durrësi – 56.1%
- Tirana – 51.8%
Kjo do të thotë se pothuajse gjysma e popullsisë së kryeqytetit ka lindur në qarqe të tjera. Tirana mbetet destinacioni kryesor i migrimit të brendshëm, ndërsa Durrësi shërben si alternativa e dytë më e madhe.
Dy Shqipëri demografike
Të dhënat e censit tregojnë se vendi po ndahet në dy realitete demografike:
- qarqe që ruajnë strukturën tradicionale,
- dhe qarqe që përballen me presionin e rritjes nga migrimi i brendshëm.
Sfida nuk është më vetëm se cili qark ka më shumë autoktonë, por si do të ndikojë kjo ndarje në zhvillimin ekonomik, infrastrukturor dhe social të vendit në vitet që vijnë.
